| |
|
|
INSTRUMENTY W CAPOEIRA
Berimbau
 Berimbau jest zrobiony z drewnianego łuku, około 1,5 metra długiego, od 2 do 3,5 centymetra szerokiego w przekroju.
Drugi koniec pokryty jest skórzaną łatką, która zapobiega wrzynaniu się druta w pękające drewno.
W dzisiejszych czasach drut wybierany jest z wnętrza starych opon samochodowych. Dawniej używano wnętrzności zwierzęcych.
Wysuszona, wydrążona w środku tykwa, zwaną "cabaça" w portugalskim, służy jako pudło rezonansowe potęgujące dźwięk instrumentu. Szeroki , okrągły otwór wycinany jest w miejscu, gdzie dochodziła do owocu łodyga, a po przeciwnej stronie wiercone są dwie dziurki, przez które przepuszczana jest linka, łącząca "cabaça" z łukiem. Berimbau trzymany jest zazwyczaj w lewej dłoni razem z kamykiem, monetą albo metalowym guzikiem (vintém), który wytwarza jeden z dwóch dźwięków, zależnie czy dotyka się nim drut czy nie. Dźwięk berimbau wytwarzany jest w momencie gdy drut uderzany jest drewnianą pałeczką (baqueta), długim na około dwanaście cali, który trzymany jest w prawej dłoni razem z małą, wiklinową grzechotką (caxixi). Dźwięk wysuszonych fasolek albo groszków wewnątrz caxixi wzbogaca i dodaje charakteru dźwiękowi berimbau. Przez zbliżanie lub oddalanie "cabaça" od ciała grający może otrzymać różne modulacje tego samego dźwięku.
Wyróżniamy trzy typy berimbau, i w idealnym przypadku wszystkie trzy obecne są w Roda:
- Gunga -
z najgłębszym dźwiękiem, gra rolę basu; podtrzymuje rytm i normalnie gra podstawową wersję rytmu, bez żadnych wariacji.
- Médio albo de centro -
również znany po prostu jako berimbau, gra podstawowy rytm tak jak gunga; spełnia rolę podobną do rytmicznej gitary. Na przykład może grać podstawowy rytm, później podstawową wariację dla niego, by wrócić z powrotem do podstawowego rytmu, itd.
- Viola lub violinha -
to berimbau z najostrzejszym dźwiękiem; jest odpowiedzialny z a wszelki synkopy i improwizacje.Rola, którą spełnia identyczna jest do gitary solowej.
Mestre Bimba używał zazwyczaj jednego berimbau w Roda, tak jak to możemy usłyszeć płycie jego gramofonowej "Curso de Capoeira Regional", gdzie śpiewa i chór mu odpowiada. Możemy usłyszeć, że używa berimbau de centro trzymając się podstawowego rytmu Sao Bento Grande, wraz z podstawowymi jego wariacjami . Co jest ciekawe pomiędzy piosenkami improwizuje na nim jak by grał na violinha. Struktura trzech instrumentów z niskim, średnim i wysokim dźwiękiem używana jest w wielu afrykańskich kulturach. Istnieje Afro - Brazylijska religia - candomblé - gdzie używane są trzy typy bębnów. Tam jednak bęben basowy spełnia role improwizującego ( w przeciwieństwie do violinha używanym w Capoeira). Ślady tej potrójnej struktury można zaobserwować również w zachodniej kulturze, mającej korzenie w kulturze afrykańskiej, tak jak w "rock-and-roll" z gitarą basową, rytmiczną i solową.
Bogactwo i zawiłość rytmów rekompensuje wszelkie melodyczne ograniczenia jaki może posiadać berimbau - gdy trzymany jest w rękach doświadczonego gracza, czasami aż trudno jest wyobrazić sobie, że posiada tylko dwie nuty. Ruchy graczy wewnątrz Roda odzwierciedlają rytmy grane. W zależności od granego rytmu, gra może być albo wolna i zwodnicza, szybka i agresywna, lub otwarta i harmoniczna.
Wyróżniamy wiele rytmów. Niektóre są uniwersalne, tak jak Angola, Sao Bento Grande, Sao Bento Pequeno. Inne specyficzne dla danego regionu, albo stworzone przez różne osoby. Tak dzieje się z praktykującymi Capoeira Regional, grającymi rytmy stworzone przez Mestre Bimba - Sao Bento Grande (de Regional), Cavalaria (de Regional), Iuna, Amazonas, etc.
Atabaque
 Atabaque jest bębnem, który używany był początkowo w afro-brazylijskich obrzędach i rytuałach, a następnie stał się instrumentem w muzyce Capoeira. Jest to duży bęben ustawiany zwykle na stojaku i uderzany rękami. Ze względu na rozmiar i brzmienie również dzieli się na rodzaje. Tak więc od największego do najmniejszego występują: -Atabaque Rum-Atabaque Rum-pi-Atabaque Le
Pandeiro
 Pandeiro to odpowiednik europejskiego tamburynu. Pandeiro różni się jednak od tamburynu tym, że na obręcz napięta jest skóra. Dźwięki powstają poprzez uderzanie w skórę lub potrząsanie całym instrumentem. Gra ono rytm wspomagający grę gungi. Pandeiro zostało przywiezione do Brazylii w czasie pierwszej procesji Corpus Christi, która miała miejsce w Bahia w roku 1549. Od tego czasu afrykanie używali go przy wszelkiego rodzaju uroczystościach.Używany był później w Sambie, a następnie w Capoeira. Pandeiro stanowi nieodłączną część w Baterii (orkiestrze).
Agogo
 Są to dwa dzwonki (rzadziej trzy) umocowane na jednym uchwycie. Uderzane są drewnianym kołkiem. Różne rozmniary tych dzwonków powodują powstanie różnych dźwięków. Instrument ten wykorzystywany jest głównie przy capoeira Angola. Reco-reco  Jest to instrument najrzadziej używany. Stanowi go podłużny kawałek drewna z wyżeźbionymi szczelinami. Cienki patyczek przesuwany jest wzdłuż instrumentu co powoduje wydanie dźwięku. Przypomina troszkę tarkę do prania. |
|
|
|
|
|
